Contact info

company
Urologisch Centrum Kortrijk

AZ Groeninge, Campus VL
Burg. Vercruysselaan 5
8500 Kortrijk
Tel:   +32 (0)56 63 38 00
Fax: +32 (0)56 63 38 09

AZ groeninge

Penis en plasbuis

De penis heeft een functie zowel bij het plassen en als bij de voortplanting. Hij bestaat uit twee zwellichamen, die noodzakelijk zijn voor het ontstaan van een erectie, en de plasbuis omgeven door een sponsachtige structuur aan de onderzijde van de penis die uitloopt op de eikel. Tijdens het plassen maakt de aanwezigheid van de penis het mogelijk om te blijven rechtstaan.

De belangrijkste functie van de penis ligt in de voortplanting.  Via een toename van de bloedtoevoer in de zwellichamen bij seksuele prikkeling ontstaat een erectie.  Dit maakt het mogelijk om het sperma met de zaadcellen, via de plasbuis, tot aan de baarmoederhals te brengen.

Meest voorkomende ziektebeelden:

  1. Vernauwing van de plasbuis of urethrastrictuur
  2. Vernauwing van de voorhuid en te kort frenulum
  3. Paraphimosis of Spaanse kraag
  4. Erectieproblemen
  5. Kromstand van de penis
  6. Peniskanker

 

1. Vernauwing van de plasbuis (urethrastrictuur)

Een vernauwing van de plasbuis kan spontaan optreden of na een infectie of trauma. Hierdoor gaat het plassen moeilijker, duurt het langer en wordt de straal kleiner.

Dit kan met een operatie worden hersteld.  De vernauwing, die een littekenring is,  kan worden ingesneden met een mesje, zodat de plasbuis terug volledig kan openstaan. Door deze ingreep kan echter opnieuw littekenweefsel gevormd worden waardoor de vernauwing terugkomt - dit is een vaak voorkomend probleem. Om dit te vermijden wordt dikwijls een geneesmiddel in de vernauwing ingespoten, waardoor overmatige littekenvorming verhinderd wordt.

Indien de vernauwing toch te snel terugkomt of te uitgebreid is volstaat het insnijden niet.  Dan moet via een grotere ingreep het zieke stuk van de plasbuis worden verwijderd en moet een reconstructie van de plasbuis uitgevoerd worden (urethraplastie). Soms wordt hierbij zelfs een stukje mondslijmvlies gebruikt.

↑ Naar boven ↑


 

2. Vernauwing van de voorhuid of phimosis en te kort frenulum

Normaal kan de voorhuid vlot over de eikel naar achter worden gebracht waarbij de eikel volledig bloot komt te liggen.  Door huidproblemen of ontsteking kan er een vernauwing van de voorhuid optreden.  Dit kan aanleiding geven tot nieuwe infecties omdat de bacteriën, urineresten en smegma onder de voorhuid niet kunnen worden verwijderd tijdens het wassen.  Hierdoor vergroot ook het risico op blaas- en prostaatontstekingen.  Ook bij een erectie kan dit problemen geven.  Normaal wordt de eikel automatisch ontbloot bij het ontstaan van een erectie.  Als dit niet mogelijk is kan een erectie daardoor pijnlijk zijn.

Aan de onderkant van de eikel loopt een klein riempje (frenulum) van de uitmonding van de plasbuis naar de voorhuid.  De functie hiervan is niet bekend.  Wanneer dit riempje te kort is kan dit pijn veroorzaken of scheuren bij een erectie of seksuele betrekkingen.

Een vernauwing van de voorhuid kan behandeld worden door middel van :

2.1 Het aanbrengen van cortisonezalf op de voorhuid 

Dit is een behandeling die vooral bij kleine kinderen een goed effect kan hebben. Bij een huidziekte van de voorhuid (lichen sclerosus et atroficans) en vernauwing door infecties is het effect beperkt.

2.2 Circumcisie of besnijdenis

Hierbij wordt de vernauwing weggenomen waarbij de voorhuid volledig of gedeeltelijk wordt weggenomen.  Deze ingreep gebeurt onder verdoving tijdens een hospitalisatie in het dagziekenhuis.

2.3 incisie van frenulum

Een te kort frenulum dat pijnklachten of een scheurtje met bloedverlies veroorzaakt bij erectie kan ambulant worden doorgenomen.

↑ Naar boven ↑


 

3. Paraphimosis of Spaanse kraag

Wanneer de voorhuid over de eikel wordt geschoven gaat deze soms langzaam opzwellen door oedeem.  Dit gebeurt vaak indien de voorhuid voordien reeds vernauwd was en moeilijk over te eikel te schuiven was.  Als dit te lang aanhoudt kan de voorhuid niet meer worden teruggeschoven.  Dit is een pijnlijke toestand waarbij deskundig ingrijpen meestal noodzakelijk is.

↑ Naar boven ↑


 

4. Erectiestoornissen

Dit houdt in: zowel het afwezig zijn van erecties als onvoldoende lang kunnen aanhouden van een erectie voor seksuele betrekkingen.  Een aantal lichamelijke stoornissen kunnen dit veroorzaken.  Een vernauwing van de bloedvaten ten gevolge van "aderverkalking" (arteriosclerose) kan ervoor zorgen dat de zwellichamen onvoldoende toenemen in volume waardoor de erectie onvoldoende of afwezig is.  Dit wordt veroorzaakt door onder meer roken, hoge bloeddruk overgewicht, diabetes en slechte eetgewoonten (te hoge cholesterol).  Een andere oorzaak kan een aantasting zijn van de zenuwen die instaan voor de erectie.  Dit kan het gevolg zijn van bepaalde ziektes zoals diabetes, MS, ...

Maar ook bepaalde medicatie kan leiden tot erectieproblemen.

Vooral bij jonge mensen echter is de oorzaak meestal psychisch en dikwijls te wijten aan stress, faalangst, vermoeidheid, een echtscheiding, relatiestoornissen, verliezen van een partner, e.d.

Naast het behandelen van de oorzakelijke of uitlokkende factor van erectiestoornissen, kan een behandeling worden gestart met medicatie (Levitra®, Viagra®, Cialis®).  De begeleiding door een seksuoloog kan zeker nuttig zijn, vooral bij blijvende faalangst.

Indien medicatie onvoldoende is kunnen injecties gegeven worden in de penis of kan als laatste optie een penisprothese worden geplaatst.

↑ Naar boven ↑


 

5. Priapisme

Afgeleid van Priapus : de Griekse god van de mannelijke vruchtbaarheid die wordt afgebeeld met een grote penis, meestal in erectie.  Wanneer een erectie te lang aanhoudt (4-6u) spreekt met van een priapisme.  Dit is een urologische urgentie.  Wanneer een erectie te lang aanhoudt kan er door zuurstofgebrek ernstige beschadiging optreden van zwellichamen.  Afhankelijk van de duur van de erectie geeft dit vaak aanleiding tot erectiestoornissen.

Het kan veroorzaakt worden door inname van bepaalde medicatie zoals injecties in de penis, sikkelcelanemie, bepaalde stollingsstoornissen of bij druggebruik.

 

Kromstand van de penis en Ziekte van  la Peyronie.

Soms is er een aangeboren kromstand van de penis. Anderzijds kan er ook later in het leven vrij plots een kromming ontstaan. Dit is dan het gevolg van "littekenvorming" op de wand van de zwellichamen. Hierdoor wordt het zwellichaam minder elastisch op een bepaalde plaats.  Bij uitzetting van de zwellichamen zal dit asymmetrisch gebeuren met een kromstand tot gevolg. 

Deze aandoening komt soms samen voor met een afwijking ter hoogte van de vingers waarbij meestal de pink en ringvinger niet meer volledig kunnen worden gestrekt  ("Ziekte van Dupuytren").

Een lichte kromstand die geen probleem of pijn geeft bij seksuele betrekkingen hoeft niet behandeld worden.  Is dit wel het geval dan kan een operatie die kromstand corrigeren.  Dit gaat meestal gepaard met een lichte verkorting van de penis met gemiddeld 0,5-1cm.

↑ Naar boven ↑


 

6. Peniskanker

Peniskanker komt slechts zelden voor en meestal op oudere leeftijd.  Het ontstaat meestal op de eikel of de voorhuid, vaak als gevolg van chronische infectie door slechte hygiëne.  De tumor groeit meestal langzaam maar kan, indien niet behandeld, over de rest van de penis uitbreiden en uitzaaien.  Indien de tumor nog klein is kan een beperkte uitsnijding volstaan.  Bij grotere tumoren moet soms een deel van de penis worden verwijderd.

↑ Naar boven ↑